Preventieve zorg voor jeugd

Doelstelling

De jeugdgezondheidszorg (JGZ) heeft tot doel het bevorderen, beschermen en beveiligen van de gezondheid en de lichamelijke en geestelijke ontwikkeling van jeugdigen van 0- 19 jaar, zowel individueel als op populatieniveau.

Inleiding

Jeugdgezondheidszorg (JGZ) is van oudsher laagdrempelige, preventieve zorg waar ouders en jongeren terecht kunnen voor informatie en ondersteuning op het gebied van een gezonde en veilige ontwikkeling. JGZ heeft vrijwel alle kinderen in beeld, vaccineert en monitort de gezondheid en de ontwikkeling van kinderen. Hierdoor vervult zij een verbindende rol tussen scholen, huisartsen, wijkvoorzieningen, fysiotherapeuten, diëtisten etc. enerzijds en specialistische hulp anderzijds. Zij is daar waar kinderen zijn en vervult daardoor een spilfunctie tussen de verschillende vindplaatsen: de wijkvoorzieningen en (voor)scholen. Het product Preventieve Zorg voor Jeugd is een breed product, waarin naast het uitvoeren van het Basis Taken Pakket (BTP) ook ruimte is voor uitvoer van taken binnen andere wettelijke kaders. Het BTP kan hierbij dienen als schakel tussen die verschillende wetten. 

Het BTP JGZ 2015 betreft de werkzaamheden die gemeenten beschikbaar moeten hebben en actief dienen aan te bieden aan iedere jongere, volgens professionele richtlijnen. De invulling van het BTP 2015 is o.a. gebeurd o.b.v. rapport Commissie De Winter, welke staatsecretaris Van Rijn in zijn geheel heeft overgenomen. Eén grote verandering is daarbij doorgevoerd. Wettelijk is namelijk vastgelegd dat het BTP 2015 nog maar uit één uniform pakket bestaat. In dit pakket vallen het vroegere uniforme deel en een groot aantal activiteiten uit het vroegere maatwerk deel. Dit betekent dat het uitgebreide uniforme pakket door de gemeenten aan alle kinderen actief moet worden aangeboden. In de uitvoering kan echter flexibiliteit zitten. Deze flexibiliteit wordt geheel door de verantwoordelijke professional bepaald en kan per kind/gezin verschillen. Centraal staat het normaliseren en versterken van de eigen kracht van gezinnen. Professionals overleggen met ouders over de behoefte aan contactmomenten en JGZ inzet. Samen bepalen zij een pakket op maat, gebaseerd op keuzevrijheid van de ouders en professionele verantwoordelijkheid. Bij een probleem kan, uit het oogpunt van normaliseren, kortdurende lichte ondersteuning worden geboden. 

Om toch aan bepaalde wettelijk verplichtingen van bijvoorbeeld monitoring en advisering te kunnen voldoen, is er door de GGD Zeeland de werkwijze met zorgpaden en ijkmomenten ontwikkeld. Hierdoor blijven er contactmomenten waarop elk kind gezien wordt om te kunnen blijven monitoren/beleidsadviseren/adviseren.

Naast wettelijk vastgestelde taken zijn er ook producten ontwikkeld welke geen direct wettelijke grondslag hebben, echter alle producten die aangeboden worden zijn uiteindelijk wel terug te voeren naar een wettelijke basis. Deze producten staan onder Aanvullende Diensten(AVD)

Wettelijk kader

Wet Publieke gezondheid, Besluit Jeugdgezondheidszorg, Jeugdwet, Regelgeving Kindermishandeling en Huiselijk Geweld, AWBZ jeugdigen tot 18 jaar naar de Jeugdwet, Wet op Passend Onderwijs, Participatiewet, Zorgverzekeringswet, Kwaliteitswetgeving, Kwaliteitswetgeving Zorginstellingen, WGBO, Wet Bescherming Persoonsgegevens, Wet gebruik BSN in de Zorg.

Ten aanzien van de wettelijke kaders het volgende:

Uit meerdere wetten, besluiten, rapporten Inspectie en handreikingen is er een document vastgesteld over wie de verantwoordelijkheid heeft t.a.v. zorgcoördinatie. Hieruit blijkt dat de JGZ de grootste zorgcoördinatie krijgt toebedeeld als het om kinderen gaat. Zie document zorgcoördinatie, bijlage 2. Deze verantwoordelijkheid van de JGZ professionals leidt tot meerdere plichten van en naar de JGZ professionals, zoals onder andere:

  • De plicht om de JGZ professional als hulpverlener te beschouwen indien er een kind bij een casus is betrokken. 
  • De plicht van de JGZ professional om actief informatie te vragen aan partners en zorgorganisaties*.
  • De plicht van partners en professionals in de jeugdzorg om actief informatie aan de JGZ professional te verstrekken*. 
  • De plicht van de JGZ professional om het Digitaal Dossier compleet te hebben.
  • De plicht van de JGZ professional om een kind niet los te laten dan nadat een andere organisatie de begeleiding/zorg voor het kind heeft overgenomen.

Deze plichten leiden tot taken die door de JGZ professional continu uitgevoerd worden en dus in elke taak geïntegreerd zitten.

Daarnaast is er de zorgcoördinatie welke niet primair onder verantwoordelijkheid van de JGZ valt. Uitvoering van deze zorgcoördinatie kan echter wel gevraagd worden aan de JGZ door middel van inkopen van het product “zorgcoördinatie t.a.v. zorg voor jeugd” in de activiteit “Preventieve Zorg voor Jeugd”. 

*Ten aanzien van het uitwisselen van gegevens past de GGD altijd de geldende wet- en regelgeving toe betreffende privacy en gegevensuitwisseling. Dit betekent dat er door de medewerkers van de GGD altijd eerst toestemming gevraagd wordt aan degene die het betreft, alvorens er gegevens worden uitgewisseld. Voor meer informatie hierover kunt u contact opnemen met de GGD.